Erzurum Kongresi Önemi

 (23 Temmuz - 7 Ağustos 1919)

Doğu illeri Müdafaa-i Hukuk Ce-miyeti ile, Trabzon Muhafaza-ı Hukuk-u Milliye. Cemiyetlevi'nin 10 Temmuzda toplamayı kararlaştırdıkları Erzurum Kongresi ancak 23 Temmuz 1919‘da toplanmıştır. Mustafa Kemal, kongrenin kararlarını etkilemek amacıyla katılmış, kongreye ve oluşturulan Temsil Kuruluna başkan seçilmiştir.

7 Ağustos 1919'da kongre, yayınladığı bir bildiri

ile çalışmalarına son vermiştir. Kongrenin aldığı kararlar özetle şunlardır.

•Ulusal sınırlar içinde vatan bir bü tündür. Onun çeşitli kısımları birbirinden ayrılamaz.

•Her türlü yabancı işgal ve müdahaleşine karşı ve Osmanlı Devletinin dağılması halinde ulus birlikte karşı koyacaktır.

•Vatanın ve bağımsızlığın korunmasını İstanbul'daki hükümet başaramadiği takdirde amaca ulaşmak; için geçici bir hükümet kurulacaktır. Bu hükümet ulusal kongrece seçilecektir. Kongre toplanmış değil ise, bu seçimi Heyet-i Temsiliye yapacaktır.

•Kuva-i Milliye'yi etken ve ulusal iradeyi egemen kılmak esastır.

•Hıristiyan unsurlara siyasi hakimiyetimizi, sosyal dengemizi bozucu haklar verilemez.          

•Manda ve himaye kabul olunamaz. ;

•Milli meclisin derhal toplanması ve hükümet uygulamalarının meclisin denetimine konulması için çalışılacaktır.

Önemi :

1)Bölgesel amaçlı toplanmasına rağmen aldığı kararlar yönüyle ulusaldır.

2)Türk Kurtuluş Savaşını yönetme yetkisi ilk kez Mustafa Kemal’e verilmiştir.

3)Misak-ı Milli sınırları ilk kez ortaya  konulmuştur.

4)Yeni bir devlet kurma fikri kesinlik kazanmıştır.

5)İlk Temsil heyeti hükümet görevini üstlenmiştir.(Yalnız Doğu Anadolu için)

Mandater sistem ilk kez red edilmiştir.